Eko e aparatit urinar është një ekzaminim i sigurt dhe jo invaziv që përdor valë ultratingujsh për të krijuar pamje të veshkave, fshikëzës urinare dhe strukturave përreth. Ekografia mund të ndihmojë në identifikimin e gurëve, kisteve, zgjerimit të veshkave, mbajtjes së urinës dhe ndryshimeve të tjera që kërkojnë vlerësim mjekësor.

Ekografia standarde nuk përdor rrezatim jonizues, gjilpëra ose anestezi. Sipas RadiologyInfo, platformë e ACR dhe RSNA, ekografia renale është një ekzaminim i sigurt, pa dhimbje dhe pa ekspozim ndaj rrezeve X.

Nëse keni dhimbje në mes ose në anë, gjak në urinë, urinim të shpeshtë, infeksione urinare të përsëritura apo ndjesinë se fshikëza nuk zbrazet plotësisht, mjeku mund t’ju rekomandojë një eko të aparatit urinar.

Përgjigjja e shkurtër

  • Çfarë kontrollon? Veshkat, fshikëzën urinare, pjesët e dukshme të ureterëve dhe, në raste të caktuara, prostatën.
  • Çfarë mund të zbulojë? Gurë, kiste, zgjerim të veshkave, bllokime të mundshme, masa të dyshimta dhe urinë të mbetur në fshikëz.
  • Si përgatiteni? Zakonisht kërkohet një fshikëz e mbushur.
  • Sa zgjat? Shpesh rreth 10–20 minuta.
  • A dhemb? Jo. Mund të ndieni vetëm presion të lehtë nga sonda ose parehati nga fshikëza e mbushur.
  • A përdor rrezatim? Jo.

Çfarë është eko e aparatit urinar?

Eko e aparatit urinar, e quajtur edhe ekografi e traktit urinar ose eko e veshkave dhe fshikëzës, përdor një sondë të vogël të quajtur transduktor. Sonda vendoset mbi lëkurë pasi aplikohet një xhel transparent.

Valët zanore të dërguara nga sonda reflektohen nga organet dhe përpunohen nga aparatura për të krijuar imazhe në kohë reale. Kjo i mundëson mjekut të vlerësojë formën, madhësinë dhe strukturën e organeve të aparatit urinar.

Ekografia standarde vlerëson kryesisht:

  • veshkën e djathtë dhe të majtë;
  • fshikëzën urinare;
  • pjesët e ureterëve që mund të vizualizohen;
  • sasinë e urinës së mbetur pas urinimit;
  • prostatën te meshkujt, kur përfshihet në kërkesën mjekësore.

Uretra dhe ureterët nuk mund të shihen gjithmonë në të gjithë gjatësinë e tyre me një ekografi standarde. Dukshmëria varet nga anatomia e pacientit, mbushja e fshikëzës dhe problemi që po kërkohet.

Çfarë tregon eko e aparatit urinar?

1. Gjendjen e veshkave

Gjatë ekografisë, mjeku mund të vlerësojë:

  • madhësinë dhe pozicionin e veshkave;
  • formën dhe konturet e tyre;
  • trashësinë dhe pamjen e indit renal;
  • praninë e kisteve;
  • gurët e dukshëm në veshka;
  • zgjerimin e sistemit mbledhës të urinës;
  • ndryshime të lindura ose anatomike;
  • masa që kërkojnë ekzaminime të mëtejshme.

Zgjerimi i veshkës nga grumbullimi i urinës quhet hidronefrozë. Ai mund të lidhet me një pengesë në rrjedhjen e urinës, si gurë, ngushtime ose probleme të tjera që duhet të vlerësohen nga mjeku.

2. Gurët në veshka ose në fshikëz

Ekografia mund të identifikojë shumë gurë në veshka dhe fshikëz, si edhe shenja të bllokimit të rrjedhjes së urinës. Megjithatë, gurët shumë të vegjël ose gurët e vendosur në pjesë të caktuara të ureterëve mund të mos duken qartë.

Nëse simptomat vazhdojnë edhe pas një ekografie normale, mjeku mund të rekomandojë një skaner CT ose një ekzaminim tjetër.

3. Kistet dhe masat renale

Kistet e thjeshta të veshkave janë të zakonshme dhe shpesh zbulohen rastësisht. Ekografia ndihmon në vlerësimin e përmasave dhe pamjes së tyre.

Ajo mund të identifikojë edhe masa që kërkojnë vlerësim të mëtejshëm, por ekografia e vetme nuk konfirmon ose përjashton kancerin. Për një karakterizim më të saktë mund të kërkohet CT, rezonancë magnetike ose ekzaminime të tjera.

4. Gjendjen e fshikëzës urinare

Kur fshikëza është e mbushur, mjeku mund të vlerësojë:

  • formën dhe konturet;
  • trashësinë dhe rregullsinë e murit;
  • gurët në fshikëz;
  • divertikulat, të cilat janë zgjerime në formë xhepi të murit;
  • mpiksje ose materiale të tjera brenda saj;
  • masa të dyshimta;
  • kapacitetin e përafërt të fshikëzës.

Sipas Institutit Kombëtar Amerikan për Diabetin, Sëmundjet Digjestive dhe të Veshkave, ekografia e fshikëzës mund të japë informacion për murin e saj, divertikulat, gurët dhe masat e mëdha.

5. Urinën e mbetur pas urinimit

Në disa raste kryhet fillimisht ekografia me fshikëzën e mbushur. Më pas pacientit i kërkohet të urinojë dhe ekzaminimi përsëritet.

Kjo matje quhet rezidui urinar post-miksional dhe tregon sa urinë ka mbetur në fshikëz pas urinimit. Një sasi e rritur mund të lidhet me:

  • zmadhim të prostatës;
  • pengesë të rrjedhjes së urinës;
  • dobësim të muskujve të fshikëzës;
  • probleme neurologjike;
  • përdorimin e disa medikamenteve.

6. Prostatën te meshkujt

Kur kërkohet nga mjeku, ekografia transabdominale mund të japë një vlerësim të përafërt të përmasave të prostatës. Kjo është veçanërisht e dobishme kur pacienti ka urinim të vështirësuar, rrjedhë të dobët ose ndjesinë e moszbrazjes së fshikëzës.

Megjithatë, eko e aparatit urinar nuk e zëvendëson konsultën urologjike, analizën PSA ose ekzaminimet specifike të prostatës.

Kur rekomandohet një eko e aparatit urinar?

Mjeku mund ta rekomandojë këtë ekzaminim nëse keni:

  • dhimbje në mes, shpinë, anë ose në pjesën e poshtme të barkut;
  • gjak të dukshëm ose mikroskopik në urinë;
  • urinim të shpeshtë, veçanërisht gjatë natës;
  • nevojë urgjente për të urinuar;
  • vështirësi në fillimin e urinimit;
  • rrjedhë të dobët ose të ndërprerë;
  • ndjesinë se fshikëza nuk zbrazet plotësisht;
  • infeksione urinare të përsëritura;
  • mosmbajtje të urinës;
  • dyshim për gurë në veshka;
  • ndryshime në analizat e funksionit të veshkave;
  • kiste ose probleme të njohura që duhet të monitorohen;
  • zmadhim të dyshuar të prostatës.

Një rezultat i analizës së urinës ose kreatininës jashtë normës nuk do të thotë automatikisht se duhet kryer ekografi. Mjeku vendos nëse ky është ekzaminimi i duhur bazuar në simptomat, historikun dhe rezultatet laboratorike.

Si duhet të përgatiteni për eko të aparatit urinar?

Mbajeni fshikëzën të mbushur

Për shumicën e ekografive të aparatit urinar kërkohet një fshikëz e mbushur. Kjo e bën më të lehtë vizualizimin e fshikëzës dhe organeve përreth.

Një udhëzim i përdorur shpesh është të pihen rreth 500 ml ujë afërsisht 30 minuta përpara ekzaminimit dhe të mos urinohet deri në përfundimin e pamjeve të para. Megjithatë, disa protokolle mund të kërkojnë më shumë ujë ose një interval tjetër kohor. Udhëzimet e Guy’s and St Thomas’ NHS theksojnë rëndësinë e fshikëzës së mbushur për këtë ekzaminim.

Ndiqni gjithmonë udhëzimin që ju jep klinika gjatë rezervimit.

Nëse fshikëza bëhet shumë e dhimbshme, njoftoni stafin. Mos e detyroni veten të mbani urinën deri në dhimbje të forta.

A duhet të jeni esëll?

Për një eko standarde vetëm të aparatit urinar, zakonisht nuk kërkohet agjërim. Mund të hani normalisht dhe të vazhdoni medikamentet, përveçse kur mjeku ose klinika ju udhëzon ndryshe.

Nëse eko e aparatit urinar do të kombinohet me një ekografi abdominale, mund t’ju kërkohet të qëndroni disa orë pa ngrënë.

Çfarë duhet të merrni me vete?

Nëse i dispononi, merrni:

  • rekomandimin ose kërkesën e mjekut;
  • rezultatet e analizave të urinës dhe gjakut;
  • ekografitë ose skanerët e mëparshëm;
  • raportet nga urologu ose nefrologu;
  • listën e medikamenteve që përdorni.

Krahasimi me ekzaminimet e mëparshme mund ta ndihmojë mjekun të kuptojë nëse një gjetje është e re, e pandryshuar apo ka nevojë për monitorim.

Kur duhet të kontaktoni klinikën paraprakisht?

Tregojini stafit nëse:

  • keni kufizim mjekësor për marrjen e lëngjeve;
  • vuani nga insuficienca kardiake ose sëmundje e avancuar e veshkave;
  • keni kateter urinar;
  • nuk mund ta mbani urinën;
  • jeni shtatzënë;
  • ekzaminimi është për një fëmijë.

Mos pini një sasi të madhe uji pa këshillën e klinikës nëse mjeku ju ka kufizuar lëngjet.

Si kryhet ekografia?

Gjatë ekzaminimit:

  1. Do të shtriheni në shtratin e ekzaminimit.
  2. Në lëkurën e barkut dhe të anëve vendoset një xhel transparent.
  3. Mjeku lëviz sondën mbi zonat ku ndodhen veshkat dhe fshikëza.
  4. Mund t’ju kërkohet të merrni frymë thellë, ta mbani frymën ose të ktheheni anash.
  5. Nëse duhet matur urina e mbetur, do t’ju kërkohet të urinoni dhe më pas do të kryhet një kontroll i dytë i fshikëzës.
  6. Pas ekzaminimit, xheli pastrohet dhe mund t’i riktheheni menjëherë aktivitetit normal.

Ekografia e veshkave dhe fshikëzës zgjat zakonisht rreth 10–20 minuta, megjithëse koha mund të ndryshojë sipas rastit.

A është e dhimbshme ose e rrezikshme?

Eko e aparatit urinar zakonisht nuk shkakton dhimbje. Mund të ndieni:

  • presion të lehtë nga sonda;
  • parehati nëse fshikëza është shumë e mbushur;
  • ndjeshmëri kur sonda kalon mbi një zonë që tashmë është e dhimbshme.

Ekografia diagnostikuese nuk përdor rrezatim jonizues dhe nuk ka efekte të dëmshme të njohura kur kryhet sipas indikacionit mjekësor nga profesionistë të kualifikuar.

A tregon ekografia si funksionojnë veshkat?

Jo në mënyrë të drejtpërdrejtë. Ekografia tregon kryesisht strukturën dhe pamjen anatomike të veshkave.

Funksioni i veshkave vlerësohet me analiza si:

  • kreatinina në gjak;
  • eGFR;
  • azotemia;
  • analiza e urinës;
  • raporti albuminë-kreatininë.

Një veshkë mund të duket normale në ekografi, por të ketë ndryshime në funksion. Po kështu, një ndryshim i dukshëm në ekografi nuk tregon gjithmonë shkallën e dëmtimit funksional.

A mund të zbulojë infeksionin urinar?

Eko e aparatit urinar nuk e diagnostikon vetë një infeksion urinar të zakonshëm. Për këtë zakonisht nevojiten analiza e urinës dhe, kur indikohet, urokultura.

Ekografia mund të ndihmojë në zbulimin e:

  • një guri që favorizon infeksionet;
  • bllokimit të rrjedhjes së urinës;
  • urinës së mbetur në fshikëz;
  • ndryshimeve strukturore;
  • komplikacioneve të mundshme të infeksionit.

Prandaj, rezultatet e ekografisë duhet të interpretohen së bashku me simptomat dhe analizat laboratorike.

Çfarë nuk mund të përjashtojë një rezultat normal?

Një eko normale nuk përjashton çdo problem të aparatit urinar. Ekografia mund të ketë kufizime për:

  • gurët shumë të vegjël;
  • pjesë të ureterëve që nuk vizualizohen;
  • ndryshime shumë të hershme;
  • disa probleme të murit të fshikëzës;
  • funksionin e veshkave;
  • përcaktimin e saktë të natyrës së një mase.

Në varësi të simptomave, mjeku mund të rekomandojë analiza urine, analiza gjaku, CT, rezonancë magnetike, cistoskopi, uroflometri ose ekzaminime të tjera.

Kur duhet të kërkoni ndihmë urgjente?

Mos prisni vetëm një rezervim rutinë nëse:

  • papritur nuk mund të urinoni;
  • keni dhimbje të forta ose fryrje në pjesën e poshtme të barkut;
  • keni dhimbje të forta në anë ose shpinë së bashku me temperaturë apo të dridhura;
  • keni të vjella të vazhdueshme;
  • shihni gjak në urinë.

Pamundësia e papritur për të urinuar kërkon vlerësim të menjëhershëm mjekësor, sipas NIDDK. Dhimbja në anë e shoqëruar me temperaturë, të dridhura ose të vjella mund të jetë shenjë e një infeksioni renal dhe duhet vlerësuar urgjentisht.

Rezervoni eko të aparatit urinar në Tiranë

Nëse ju është rekomanduar një eko e aparatit urinar në Tiranë, ekzaminimin mund ta rezervoni pranë Nisa Medical Center.

Nisa Medical Center Rruga e Kavajës, Kompleksi “Square 21” Kati I, Shkalla II, Tiranë Telefon: +355 69 75 01 541

Rezervoni ekografinë ose kontaktoni klinikën për të konfirmuar orarin dhe udhëzimet e sakta të përgatitjes.

Pyetje të shpeshta

Sa ujë duhet të pi para ekografisë?

Shpesh rekomandohen rreth 500 ml ujë afërsisht 30 minuta përpara, por udhëzimi mund të ndryshojë. Ndiqni sasinë dhe kohën që ju konfirmon klinika gjatë rezervimit.

A duhet të urinoj para ekografisë?

Zakonisht jo, sepse fshikëza duhet të jetë e mbushur. Pas pamjeve të para, mund t’ju kërkohet të urinoni për të matur urinën e mbetur në fshikëz.

A duhet të jem esëll?

Zakonisht jo, nëse do të kryeni vetëm eko të aparatit urinar. Nëse ekzaminimi kombinohet me eko abdominale, klinika mund t’ju kërkojë të mos hani për disa orë.

A i zbulon ekografia të gjithë gurët në veshka?

Jo gjithmonë. Ekografia mund të identifikojë shumë gurë dhe shenja të bllokimit, por gurët e vegjël ose ureteralë mund të mos shihen. Në disa raste nevojitet CT.

A mund të kryhet gjatë shtatzënisë?

Ekografia nuk përdor rrezatim jonizues dhe përdoret gjerësisht edhe gjatë shtatzënisë kur ka indikacion mjekësor. Informoni gjithmonë mjekun dhe stafin për shtatzëninë.

Sa zgjat eko e aparatit urinar?

Ekzaminimi zgjat zakonisht rreth 10–20 minuta. Mund të zgjasë pak më shumë nëse bëhet matja e fshikëzës para dhe pas urinimit.

A mund të diagnostikojë kancerin?

Ekografia mund të identifikojë një masë të dyshimtë, por nuk mund të konfirmojë vetë diagnozën e kancerit. Mund të nevojiten CT, rezonancë magnetike, cistoskopi ose analiza të tjera.

Ky material ka qëllim informues dhe nuk zëvendëson konsultën, diagnozën ose trajtimin nga mjeku.